\n\t\u0110iêu kh\u1eafc \u0111á là m\u1ed9t trong nh\u1eefng ngh\u1ec1 lâu \u0111\u1eddi nh\u1ea5t trong l\u1ecbch s\u1eed nhân lo\u1ea1i. Nh\u1edd tính b\u1ec1n v\u1eefng c\u1ee7a v\u1eadt li\u1ec7u, các công trình b\u1eb1ng \u0111á \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ea1o ra t\u1eeb th\u1eddi ti\u1ec1n s\u1eed v\u1eabn còn t\u1ed3n t\u1ea1i cho \u0111\u1ebfn ngày hôm nay. Ng\u01b0\u1eddi ti\u1ec1n s\u1eed d\u1ef1a ph\u1ea7n l\u1edbn vào các th\u1ee3 \u0111iêu kh\u1eafc \u0111á \u0111\u1ec3 xây d\u1ef1ng nh\u1eefng di tích \u0111\u1ed3 s\u1ed9 và t\u1ed3n t\u1ea1i lâu \u0111\u1eddi nh\u1ea5t c\u1ee7a mình. Ng\u01b0\u1eddi Ai C\u1eadp xây d\u1ef1ng các kim t\u1ef1 tháp, n\u1ec1n v\u0103n minh Trung M\u1ef9 c\u0169ng có các kim t\u1ef1 tháp b\u1eadc thang, ng\u01b0\u1eddi ba T\u01b0 có các cung \u0111i\u1ec7n, ng\u01b0\u1eddi Hy L\u1ea1p có các \u0111\u1ec1n \u0111ài và ng\u01b0\u1eddi La Mã có các công trình công c\u1ed9ng và các k\u1ef3 quan.<\/p>\n
\n\tVi\u1ec7c xây d\u1ef1ng lâu \u0111ài là ngh\u1ec1 chính c\u1ee7a các th\u1ee3 \u0111iêu kh\u1eafc \u0111á th\u1eddi trung c\u1ed5. Khi \u0110\u1ebf qu\u1ed1c La Mã ph\u01b0\u01a1ng Tây s\u1ee5p \u0111\u1ed5, ngành xây d\u1ef1ng b\u1eb1ng \u0111á gi\u1ea3m sút \u1edf h\u1ea7u h\u1ebft khu v\u1ef1c Tây Âu, d\u1eabn \u0111\u1ebfn s\u1ef1 phát tri\u1ec3n c\u1ee7a ngành xây d\u1ef1ng d\u1ef1a trên v\u1eadt li\u1ec7u g\u1ed7. Ngh\u1ec1 \u0111á l\u1ea1i h\u1ed3i sinh \u1edf giai \u0111o\u1ea1n th\u1ebf k\u1ef7 IX và X \u1edf Châu Âu, và \u0111\u1ebfn tr\u01b0\u1edbc th\u1ebf k\u1ef7 XII, nhi\u1ec7t huy\u1ebft \u0111\u1ed1i v\u1edbi tôn giáo \u0111ã thúc \u0111\u1ea9y vi\u1ec7c xây d\u1ef1ng hàng ngàn nhà th\u1edd và thánh \u0111\u01b0\u1eddng n\u1ed5i b\u1eadt b\u1eb1ng \u0111á kh\u1eafp Tây Âu.<\/p>\n
\n\tNgh\u1ec1 \u0111iêu kh\u1eafc \u0111á phát tri\u1ec3n \u0111\u1ec9nh cao vào th\u1eddi k\u1ef3 ngh\u1ec7 thu\u1eadt Romanesque, sau \u0111ó là th\u1eddi k\u1ef3 ki\u1ebfn trúc Gotic \u0111ã s\u1ea3n sinh b\u1ed9 s\u01b0u t\u1eadp các tác ph\u1ea9m ba chi\u1ec1u v\u0129 \u0111\u1ea1i nh\u1ea5t trong l\u1ecbch s\u1eed ngành \u0111iêu kh\u1eafc. \u0110\u1ea3o Ph\u1ee5c sinh \u1edf Polynesia là quê h\u01b0\u01a1ng c\u1ee7a nh\u1eefng tác ph\u1ea9m tuy\u1ec7t \u0111\u1eb9p c\u1ee7a ngh\u1ec7 thu\u1eadt Oceanic, trong \u0111ó có 887 t\u01b0\u1ee3ng ng\u01b0\u1eddi Moai b\u1eb1ng \u0111á nguyên kh\u1ed1i. \u0110\u01b0\u1ee3c \u0111iêu kh\u1eafc t\u1eeb \u0111á núi l\u1eeda vào nh\u1eefng n\u0103m 1250 and 1500 sau Công nguyên b\u1edfi ng\u01b0\u1eddi Rapa Nui, nh\u1eefng ngôi m\u1ed9 này th\u1ec3 hi\u1ec7n các m\u1eb7t \u0111\u1eddi s\u1ed1ng c\u1ee7a t\u1ed5 tiên. Sau th\u1eddi k\u1ef3 \u0111\u1ec9nh cao này, ngh\u1ec1 \u0111á \u0111ã \u0111i xu\u1ed1ng nh\u01b0ng \u0111á v\u1eabn luôn là m\u1ed9t trong nh\u1eefng ch\u1ea5t li\u1ec7u quan tr\u1ecdng nh\u1ea5t cho các công trình quy mô l\u1edbn ngoài tr\u1eddi.<\/p>\n
\tCho \u0111\u1ebfn t\u1eadn th\u1ebf k\u1ef7 XX, h\u1ea7u h\u1ebft các nhà \u0111iêu kh\u1eafc n\u1ed5i ti\u1ebfng c\u1ee7a k\u1ef7 nguyên hi\u1ec7n \u0111\u1ea1i v\u1eabn th\u1ef1c hành trên \u0111á tr\u01b0\u1edbc khi \u0111i vào các ch\u1ea5t li\u1ec7u khác nh\u01b0 \u0111\u1ed3ng, kim lo\u1ea1i ho\u1eb7c g\u1ed7. Ngh\u1ec7 thu\u1eadt th\u1ebf k\u1ef7 XX \u0111ã hoàn toàn xem xét l\u1ea1i, xác \u0111\u1ecbnh l\u1ea1i và \u0111\u01b0a ra \u0111\u1ecbnh ngh\u0129a m\u1edbi v\u1ec1 \u0111iêu kh\u1eafc khi ra m\u1eaft các tác ph\u1ea9m tr\u1eebu t\u01b0\u1ee3ng nh\u01b0ng \u0111\u1ed3ng th\u1eddi c\u0169ng \u0111em l\u1ea1i nh\u1eefng h\u01b0\u1edbng ti\u1ebfp c\u1eadn m\u1edbi v\u1edbi \u0111á. N\u0103m 1906, vi\u1ec7c Constantin Brancusi gi\u1edbi thi\u1ec7u quy trình \u0111iêu kh\u1eafc tr\u1ef1c ti\u1ebfp trên \u0111á \u0111ã t\u1ea1o nên m\u1ed9t cu\u1ed9c cách m\u1ea1ng \u0111\u1ed1i v\u1edbi truy\u1ec1n th\u1ed1ng \u0111iêu kh\u1eafc \u0111á. Ph\u01b0\u01a1ng th\u1ee9c này ngay l\u1eadp t\u1ee9c \u0111ã \u0111\u01b0\u1ee3c các ngh\u1ec7 s\u1ef9 n\u1ed5i b\u1eadt nh\u01b0 Barbara Hepworth, Jacob Epstein và Henry Moore h\u01b0\u1edfng \u1ee9ng.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
\u0110iêu kh\u1eafc \u0111á là m\u1ed9t trong nh\u1eefng ngh\u1ec1 lâu \u0111\u1eddi nh\u1ea5t trong l\u1ecbch s\u1eed nhân lo\u1ea1i. Nh\u1edd tính b\u1ec1n v\u1eefng c\u1ee7a v\u1eadt li\u1ec7u, các công trình b\u1eb1ng \u0111á \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ea1o ra t\u1eeb th\u1eddi ti\u1ec1n s\u1eed v\u1eabn còn t\u1ed3n t\u1ea1i cho \u0111\u1ebfn ngày hôm nay. Ng\u01b0\u1eddi ti\u1ec1n s\u1eed d\u1ef1a ph\u1ea7n l\u1edbn vào các th\u1ee3 \u0111iêu kh\u1eafc \u0111á \u0111\u1ec3 xây d\u1ef1ng nh\u1eefng di tích \u0111\u1ed3 s\u1ed9 và t\u1ed3n t\u1ea1i lâu \u0111\u1eddi nh\u1ea5t…<\/p>\n","protected":false},"author":0,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-2773","page","type-page","status-publish","hentry"],"yoast_head":"\n